Met de trein over de Rijn - Traject Spyck-Welle en de spoorwegbrug bij Griethausen

Trajekt Spyck-Welle, Foto: J. Amshoff
Blick auf die alte Eisenbahnbrücke, Foto: J. Amshoff

Ten tijde van de industrialisatie, toen steeds meer goederen geproduceerd werden en dus ook getransporteerd moesten worden, hadden Duitsland en Nederland een verbinding nodig tussen twee van hun belangrijkste handelswegen: het traject langs de linkeroever van de Rijn tussen Keulen en Nijmegen moest verbonden worden met de spoorweg tussen Keulen en Minden, die tevens tussen Oberhausen en Arnhem reed. Maar hoe kon men een verbinding aanleggen die de Duitse havens en industriecentra zou verbinden met de Nederlandse havens? Per slot van rekening liepen tussen deze twee tracés – zoals trouwens nog steeds het geval is – de Rijn en de Griethausener Altrhein. De brug bij Griethausen vormde een stukje van de oplossing. Zij werd gebouwd tussen 1863 en 1865. Sinds 1987 rijden hier geen treinen meer, maar het markante bouwwerk is wel nog steeds zichtbaar en is zelfs de oudste nog bewaard gebleven spoorwegbrug van Duitsland. Heel opmerkelijk is ook dat het gebruikte puddelijzer tot op heden roestvrij is gebleven! De leiding over de bouw van deze indrukwekkende brug was in handen van de vereniging rond de Oberhausener Gutehoffnungshütte. Wat u hier dus nog ziet, is een echt staaltje van vakmanswerk uit het Ruhrgebied!

De spoorwegbrug bij Griethausen was – zoals gezegd – echter maar een deeltje van de oplossing. Aangezien voor het oversteken van deze grote rivier omwille van militaire redenen geen sprake kon zijn van een tweede Rijnbrug, moest een veerboot de treinen veilig de Rijn overzetten. Zulke veerverbinding voor treinen wordt ook wel een spoorpont genoemd. In dit geval voer de spoorpont van Spyck aan de ene kant van de Rijn naar Welle aan de andere kant. Van 1865 tot 1912 werden goederenwagons op deze manier over de Rijn getransporteerd. Vaak was dit avontuur echter niet zonder gevaren: hoogwater, storm of ijsgang maakten van de overtocht meermaals een ware uitdaging.

Van de vroegere drukte is tegenwoordig niet veel meer te merken, maar de restanten van deze imposante brug laten wel vermoeden hoe het er hier toenmaals aan toeging.

Weergeven in kaart

Quellen: Boldt, Dr. Kai-W. (2015): Trajekt-Spyck-Welle / Griethausener Eisenbahnbrücke - Beschreibung kulturhistorisch relevanter POI in ausgewählten Regionen des Kreises Kleve im Rahmen des LVR-Projektes "Verborgene Schätze inklusiv" (Projektträger Naturschutzzentrum im Kreis Kleve e.V.), unveröff.