Vroeger zwaar omstreden, nu zeker een bezoekje waard! – Schenkenschans

Gasse in Schenkenschanz, Foto: J. Amshoff

Zo klein en zo brisant - das is Schenkenschans, het kleinste kerkdorp van de stad Kleef, dat op het Rijnschiereiland Salmorth ligt. Als de Rijn hoogtij had, was Schenkenschans vroeger enkel met een veerboot bereikbaar. Die veerverbinding werd in het voorjaar van 2016 echter afgeschaft, en daarom wordt er nu aan een nieuwe oplossing gewerkt.

Schenkenschans werd gebouwd om militaire redenen. Schenkenschans bevond zich immers precies op de plaats waar de Rijn zich splitste in de Rijn en de Waal, en werd aanvankelijk opgericht als vestingwerk. Deze ligging bracht een groot militair belang met zich mee. Eerst moest Schenkenschans Nederland helpen in de Tachtigjarige Oorlog tegen Spanje. Van hieruit werd de Rijn als belangrijke transport- en aanvalszone in de gaten gehouden. Schenkenschans was dankzij zijn gunstige ligging in de Rijn een van de belangrijkste Europese vestingwerken, waar dus ook hevig om werd gestreden. Zo viel het eerst in handen van de Spanjaarden, waarna het door de Fransen werd veroverd om dan begin 19de eeuw onder Pruisen te komen. Op dat moment had Schenkenschans zijn belang als militaire vesting reeds verloren, vermits de Rijn toen nog een dynamische rivier was en zijn bedding vaak verlegde, zodat de rechtstreekse verbinding verloren ging. Vandaag de dag kan men in de Griethausener Altrhein nog het voormalige verloop van de Rijn zien. Van de oorspronkelijke vesting kan men nog de wal en de grachten zien. Bijzonder opvallend is de beschermingsmuur tegen hoogwater, die het kleine dorpje volledig omringt en het opnieuw het uitzicht van een echte vesting verleent.

Schenkenschans is tegenwoordig een heel idyllisch plekje. Met zijn ligging midden in het beschermde natuurgebied Salmorth en tussen de Rijn en de Griethausener Altrhein, is het zeker een bezoekje waard. Naast het zicht op het beschermde natuurgebied, is ook de evangelische kerk in het dorp een bezoekje waard. Een ander hoogtepunt is het door de heemkundige vereniging uitgebate ‘Café Schanz’: meermaals per jaar vinden hier gezellige en gemoedelijke bijeenkomsten met zelfgebakken taart en koffie plaats. Ook groepen kunnen het café boeken!

Weergeven in kaart

 

Quellen:www.kleve.de: Internetauftritt der Stadt Kleve. Stadtleben & Kultur – Stadtportrait – Ortsteile – Schenkenschanz. www.kleve.de/de/inhalt/schenkenschanz/ (Zugriff am 18.11.2016).

www.schenkenschanz.de: Heimatverein Schenkenschanz. heimatverein-schenkenschanz.de (Zugriff am 22.11.2016).

 Boldt, Dr. Kai-W. (2015): Schenkenschanz – Beschreibung kulturhistorisch relevanter POI in ausgewählten Regionen des Kreises Kleve im Rahmen des LVR-Projektes „Verborgene Schätze inklusiv“ (Projektträger Naturschutzzentrum im Kreis Kleve e.V.), unveröff.