Als leek denk je bij vogelnesten natuurlijk automatisch aan nesten in bomen. Maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Veel vogels, bijvoorbeeld steltlopers, bouwen hun nesten in kleine kuilen in grond. En dan nog het liefste in een open en vochtige, groene omgeving. Dat is voor de dieren namelijk de ideale omgeving om samen met hun jongen naar insecten of wormen te zoeken. Het verklaart ook waarom natuurgebied Salmorth met zijn grote velden, de oevers van de Griethauser Altrhein en zijn vochtige gebieden een aangename verblijfplaats is voor veel bedreigde steltloperachtigen. De tureluur bijvoorbeeld. In de zachte ondergrond zoekt hij met zijn gevoelige, lange snavel naar lekkernijen. Zijn kenmerkende lokroep is hier al vanaf april te horen, dan komen de vogels terug van hun winterverblijfplaats. Ook kievieten doen rond deze tijd het gebied aan. Met imposante baltsvluchten verdedigen de mannetjes dan hun territorium. Met een beetje geluk kunnen de kijkers de duikvluchten meebeleven waarbij de dieren luid roepend in de lucht heen en weer zwenken en met hun vleugels een bonzend geluid maken. In vroeger tijden maakte men zich geen zorgen over het kievitsbestand- Bismarck nog kreeg tegen het einde van de 19e eeuw jaarlijks voor zijn verjaardag 101 van de als delicatesse bekend staande kievietseieren. De drastische terugloop van het kievitsbestand kan men echter niet aanrekenen aan de eiervoorliefde van Bismarck. Vochtige natuurlandschappen zijn tegenwoordig zeldzaam. Dat komt omdat de grondwaterspiegel gemiddeld genomen daalt, grotendeels een gevolg van de kunstmatige stroombepaling van de Rijn en haar overloopgebieden. De rivier stroomt daardoor sneller,  en het water graaft zich steeds dieper in het rivierbed in. Ook het gemotoriseerde scheepsverkeer speet een rol. Sinds 1900 is het rivierbed meerdere meters gedaald. De drogere velden worden ook nog steeds intensiever gebruikt voor de landbouw, waarbij meer pesticiden en onkruidbestrijdingsmiddelen worden ingezet. Dat is slecht nieuws voor de insecten en dus hebben vogels steeds minder te eten. Bijzonder nadelig voor het broedbestand is het vroege maaien van de velden waaraan dan natuurlijk vele broedsels of jonge dieren ten offer vallen. Bij het beheer van natuurgebied Salmorth staat het belang van de dieren gelukkig voorop. De immense waarde van rustige oases als deze hier, is nauwelijks te onderschatten.

Terug

Salmorth

Een paradijs voor steltlopers – natuurgebied Salmorth

Als leek denk je bij vogelnesten natuurlijk automatisch aan nesten in bomen. Maar dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Veel vogels, bijvoorbeeld steltlopers, bouwen hun nesten in kleine kuilen in grond. En dan nog het liefste in een open en vochtige, groene omgeving. Dat is voor de dieren namelijk de ideale omgeving om samen met hun jongen naar insecten of wormen te zoeken. Het verklaart ook waarom natuurgebied Salmorth met zijn grote velden, de oevers van de Griethauser Altrhein en zijn vochtige gebieden een aangename verblijfplaats is voor veel bedreigde steltloperachtigen. De tureluur bijvoorbeeld. In de zachte ondergrond zoekt hij met zijn gevoelige, lange snavel naar lekkernijen. Zijn kenmerkende lokroep is hier al vanaf april te horen, dan komen de vogels terug van hun winterverblijfplaats. Ook kievieten doen rond deze tijd het gebied aan. Met imposante baltsvluchten verdedigen de mannetjes dan hun territorium. Met een beetje geluk kunnen de kijkers de duikvluchten meebeleven waarbij de dieren luid roepend in de lucht heen en weer zwenken en met hun vleugels een bonzend geluid maken. In vroeger tijden maakte men zich geen zorgen over het kievitsbestand- Bismarck nog kreeg tegen het einde van de 19e eeuw jaarlijks voor zijn verjaardag 101 van de als delicatesse bekend staande kievietseieren. De drastische terugloop van het kievitsbestand kan men echter niet aanrekenen aan de eiervoorliefde van Bismarck. Vochtige natuurlandschappen zijn tegenwoordig zeldzaam. Dat komt omdat de grondwaterspiegel gemiddeld genomen daalt, grotendeels een gevolg van de kunstmatige stroombepaling van de Rijn en haar overloopgebieden. De rivier stroomt daardoor sneller,  en het water graaft zich steeds dieper in het rivierbed in. Ook het gemotoriseerde scheepsverkeer speet een rol. Sinds 1900 is het rivierbed meerdere meters gedaald. De drogere velden worden ook nog steeds intensiever gebruikt voor de landbouw, waarbij meer pesticiden en onkruidbestrijdingsmiddelen worden ingezet. Dat is slecht nieuws voor de insecten en dus hebben vogels steeds minder te eten. Bijzonder nadelig voor het broedbestand is het vroege maaien van de velden waaraan dan natuurlijk vele broedsels of jonge dieren ten offer vallen. Bij het beheer van natuurgebied Salmorth staat het belang van de dieren gelukkig voorop. De immense waarde van rustige oases als deze hier, is nauwelijks te onderschatten.

Naar het overzicht Volgende pagina Naar het overzicht